تداوم اختلال تردد از تنگه هرمز امنیت انرژی را به خطر میاندازد
به گزارش ایمیدکو، رئیس آژانس بینالمللی انرژی نسبت به پیامدهای تداوم اختلال در تردد کشتیها از تنگه هرمز هشدار داد و تأکید کرد که ادامه این وضعیت میتواند امنیت انرژی جهان را با خطر جدی مواجه کند.
هشدار رئیس آژانس بینالمللی انرژی
فاتح بیرول، رئیس آژانس بینالمللی انرژی، با اشاره به شدتگرفتن نگرانیها درباره عرضه نفت، گفت امنیت نفت همچنان یک دغدغه حیاتی برای اقتصاد جهانی است. او تصریح کرد اگر طی چند هفته آینده وضعیت عبور و مرور در این آبراه به حالت عادی بازنگردد، باید منتظر اثرات گسترده بر امنیت انرژی باشیم.
بیرول تأکید کرد که اگر اوضاع در هفتههای پیش رو بهبود نیابد، نگرانیها افزایش خواهد یافت و به گفته او، هماکنون نیز نشانههای تنش در بازار قابل مشاهده است.
اهمیت راهبردی تنگه هرمز
تنگه هرمز، آبراهی باریک میان ایران و عمان، مسیر عبور حدود یکپنجم محمولههای انرژی جهان است. این گذرگاه از تاریخ ۲۸ فوریه (نهم اسفند ۱۴۰۴) با اختلال مواجه شده و همین امر موجب نگرانیهای تازهای در خصوص پایداری عرضه نفت و فرآوردههای انرژی شده است.
عوامل تعدیلکننده شوک قیمت انرژی
بیرول با وجود افزایش شدید قیمتها، به مجموعهای از عوامل تعدیلکننده اشاره کرد که مانع جهشهای شدیدتر شدهاند. او گفت بخشی از این اثرات ناشی از ذخیرهسازیهای چشمگیر چین پیش از آغاز تنشها بوده است. توسعه خودروهای برقی و استفاده گستردهتر از حملونقل عمومی نیز در کاهش رشد مصرف نفت نقش داشتهاند.
به گفته او، در کنار این موارد، توافق کشورهای عضو آژانس بینالمللی انرژی برای برداشت ۴۰۰ میلیون بشکه از ذخایر راهبردی نیز پیام مهمی به بازارها ارسال کرد؛ پیامی مبنی بر اینکه در صورت وخیم شدن شرایط، ظرفیت اقدام هماهنگ برای حمایت از عرضه وجود دارد.
ظرفیت تولید آمریکا و محدودیتها
رئیس آژانس بینالمللی انرژی با اشاره به رشد تولید نفت خام در آمریکا اظهار داشت که افزایش تولید آمریکا خبر مثبتی برای بازار است. با این حال افزود ظرفیت این کشور محدود است و هرچند افزایش یک تا دو میلیون بشکهای قابل حصول است، اما جهشهای بسیار بزرگتر در کوتاهمدت واقعبینانه نیست.
آسیبپذیری بیشتر در آسیا
بیرول تصریح کرد که بیشترین آسیب ناشی از اختلال در عرضه به اقتصادهای آسیایی میرسد؛ زیرا این قاره حدود ۸۰ تا ۹۰ درصد از نیاز انرژی وارداتی خود را از مسیر تنگه هرمز دریافت میکند. از این رو هرگونه اختلال در این آبراه مستقیم و سریع بر مصرفکنندگان آسیایی اثر میگذارد.
او افزود ژاپن و کره جنوبی نیز ضربه خوردهاند، اما فشار اصلی بر دوش کشورهای در حال توسعه است؛ کشورهایی مانند پاکستان، بنگلادش و هند که با ظرفیت مالی محدود، در برابر نوسانهای قیمتی آسیبپذیرتر هستند.
سیگنال ذخایر راهبردی به بازار
قیمت نفت پس از اقدامات هماهنگ برای استفاده از ذخایر راهبردی در ماه مارس حدود ۲۰ دلار به ازای هر بشکه کاهش یافت. این اقدام نشان داد که سازوکار هماهنگ میان بیش از ۳۰ کشور میتواند در مواقع اضطراری به آرامسازی بازار کمک کند و دسترسی به ذخایر جایگزین را تسهیل نماید.
بیرول درباره برداشت ۴۰۰ میلیون بشکه از ذخایر راهبردی توضیح داد که هرچند این حجم چشمگیر است، اما تنها بخشی از ظرفیت کل را شامل میشود و تداوم برداشت در بلندمدت ممکن نیست. به گفته او، این ابزار برای عبور از بحران طراحی شده و جایگزین راهحلهای پایدار در حوزه امنیت عرضه نیست.